De petitie van VluchtelingenWerk Nederland tegen invoering van de asielwetten is door 117.693 mensen ondertekend. De handtekeningenactie die de Eerste Kamer oproept niet in te stemmen met de asielwetten, is dinsdag 20 januari aangeboden aan de Kamer-commissie voor Asiel en Migratie.
De senaat heeft de sleutel in handen voor goed asielbeleid. De wetten waarmee de Tweede Kamer op 3 juli 2025 instemde, zijn onrechtvaardig, juridisch slecht onderbouwd en praktisch onuitvoerbaar. De reparatie door middel van de novelle om hulpverleners uit te sluiten van strafbaarstelling verandert daar niets aan.
Alleen de Eerste Kamer kan deze schadelijke wetten nog tegenhouden. De gevolgen blijven desastreus voor vluchtelingen én voor de samenleving. Ze raken vluchtelingen direct in hun bestaanszekerheid. Intussen blijven de wachttijden in de asielprocedure en bij gezinshereniging eindeloos lang en dreigen langdurige en kostbare procedures.
Als de Eerste Kamer instemt, gelden de regels onmiddellijk. Dat betekent dat asielzoekers die midden in hun procedure zitten, hun perspectief op een verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd verliezen. De verblijfsvergunning wordt ingekort van vijf naar drie jaar en blijft tussentijds intrekbaar. Morgen kan je dan zomaar het bericht krijgen dat je niet meer welkom bent.
Voor statushouders die wachten op gezinshereniging verandert alles. Zij moeten twee jaar wachten om een verzoek in te mogen dienen en moeten ineens beschikken over een eigen inkomen en woning, terwijl dat in de huidige woningmarkt vaak onmogelijk is. Gezinshereniging wordt bovendien drastisch beperkt: meerderjarige kinderen, ongehuwde partners, pleegkinderen en afhankelijke jongvolwassenen vallen buiten de regeling. Dit betekent dat gezinnen die dachten herenigd te worden, nog langer van elkaar gescheiden blijven.
VluchtelingenWerk voorziet extra rechtszaken, hogere kosten voor de samenleving en langere wachttijden aangezien de IND nu al overbelast is en met grote achterstanden kampt. Veel mensen zijn het eens met het verzet van VluchtelingenWerk tegen de asielwetten: nog nooit tekenden zoveel mensen in zo'n korte tijd onze petitie vóór medemenselijkheid. We staan niet alleen in dat verzet. Tal van instanties zoals politie, de VNG, de Raad voor de Rechtspraak en asieladvocaten hebben net als wij grote zorgen over de uitvoerbaarheid én de rechtsstatelijkheid van de voorgenomen wetten.
Sjoerd Warmerdam, directeur strategie bij Vluchtelingenwerk, roept de Eerste Kamer op niet in te stemmen met de asielwetten: ‘Het is duidelijk: deze wetten gaan niet werken. Uw Kamer is de hoeder van de rechtsstaat. Dit is het moment om te laten zien dat rechtsstatelijkheid geen formaliteit is, maar een verantwoordelijkheid. Uw stem bepaalt of fundamentele rechten overeind blijven. Gebruik die macht. Dit is uw moment om die rol waar te maken.’