VluchtelingenWerk Nederland maakt zich ernstige zorgen over de EU-plannen om zogeheten returnhubs op te zetten. Maandag stemt het Europees Parlement in de LIBE-commissie over deze voorstellen. In de nieuwste plannen blijft Nederland zich achter het idee scharen om zelfs kinderen van asielzoekers van wie hun verzoek is afgewezen, naar returnhubs te sturen. Volgens VluchtelingenWerk wordt hiermee een grens overschreden die zowel juridisch als menselijk onverantwoord is.
Een returnhub is een plek buiten de EU waar asielzoekers naartoe worden uitgezet als ze niet in Europa mogen blijven. Het doel is dat ze daar wachten op terugkeer naar hun land van herkomst. In de praktijk betekent dit dat mensen worden overgeplaatst naar een ander land dat geen verantwoordelijkheid voor hen draagt en waar toezicht en bescherming vaak beperkt zijn. Het is onduidelijk wat verder met deze mensen gebeurt als ze niet naar het land van herkomst kunnen. Nederland neemt samen met van Oostenrijk, Duitsland, Griekenland en Denemarken het voortouw om uit te zoeken waar deze hubs gebouwd kunnen worden.
Italië heeft als enige Europese land een terugkeerhub gerealiseerd nadat het daarover met Albanië een overeenkomst sloot. In dit detentiecentrum in Gjadër zijn ernstige schendingen van mensenrechten gedocumenteerd. VluchtelingenWerk is blij dat het plan van het kabinet-Schoof voor een returnhub in Oeganda inmiddels van de baan is. Bovendien kosten zulke hubs miljoenen euro’s, terwijl het om kleine aantallen gaat en het risico op misstanden groot is.
Dat Nederland kinderen niet wil uitsluiten van plaatsing in returnhubs, is onbegrijpelijk. Het staat ook haaks op het eerdere EU-Commissievoorstel, waarin kinderen juist expliciet werden beschermd vanwege hun kwetsbare positie. Dit wordt ondersteund door de VN, die waarschuwt voor het hoge risico op mensenrechtenschendingen en het ontbreken van effectief toezicht.
VluchtelingenWerk roept leden van het Europees Parlement op om zich maandag tegen de returnhubs uit te spreken en te kiezen voor wat wél werkt: zelfstandige terugkeer via afspraken met landen van herkomst, met tijd, rust en begeleiding voor mensen die vrijwillig willen terugkeren. Dat is menselijk, effectief en toekomstbestendig.