De Eerste Kamer heeft vandaag de asielnoodmaatregelenwet verworpen. Daarmee is onder meer de strafbaarstelling van mensen zonder geldige verblijfspapieren van tafel. Een lichtpuntje is dat dit directe schade voorkomt voor deze mensen en voor iedereen die hen ondersteunt.
Deze uitkomst verandert echter niets aan de fundamentele problemen van het asielpakket. De asielnoodmaatregelenwet is niet gestrand omdat zij onrechtmatig en schadelijk is voor vluchtelingen, maar door politieke verhoudingen rond de novelle. Onze inhoudelijke bezwaren tegen de wet blijven dan ook volledig overeind. Het afschaffen van de voornemenprocedure leidt tot meer rechtszaken en onterechte afwijzingen en de inperking van het kerngezin door ongehuwde partners uit te sluiten, leidt tot rechtsongelijkheid.
Daar komt bij dat het tweestatusstelsel wél is aangenomen. Deze wet betekent dat bij verschillende vluchtelingenstatussen andere voorwaarden gaan gelden voor gezinshereniging. Dit leidt tot een ongerechtvaardigd onderscheid en heeft schrijnende effecten op grote aantallen mensen. Subsidiair beschermden worden geconfronteerd met lange wachttijden en zware voorwaarden, waardoor gezinnen jarenlang of zelfs definitief gescheiden blijven. Dit is strijdig met het recht op gezinsleven, de rechten van kinderen en het EU-recht.
De wet gaat spoedig in en er is geen overgangsrecht. Daardoor worden duizenden mensen getroffen die heel lang in de wachtstand staan door falend overheidsbeleid. Dat ondermijnt rechtszekerheid en brengt gezinsleden, die vaak in onveilige omstandigheden leven, verder in gevaar.